Je vlucht heeft drie uur vertraging, je staat in de rij bij de balie en niemand kan je precies vertellen waar je recht op hebt. Daar komt binnenkort verandering in, al niet zo rigoureus als sommige europarlementariërs hadden gewild. Op 7 juli 2026 keurde het Europees Parlement de definitieve tekst goed voor een herziening van EU261, de regeling uit 2004 die bepaalt wat luchtvaartmaatschappijen je verschuldigd zijn bij vertraging, annulering of een geweigerde instap.
Waarom de regels na twintig jaar toch veranderen
EU261 bestaat sinds 2004 en werd sindsdien nooit grondig vernieuwd, terwijl klachten over vertraagde en geannuleerde vluchten bleven binnenstromen. Het Parlement en de lidstaten lagen jarenlang overhoop over één kernvraag: hoeveel compensatie krijg je, en bij welke vertraging precies. Medio juni 2026 bereikten onderhandelaars van het Parlement en de Raad eindelijk een compromis. Vicent Marzà, schaduwrapporteur voor de Greens/EFA in de transportcommissie, noemde het resultaat een keuze "voor passagiers in plaats van voor de winstmarges van luchtvaartmaatschappijen, met compensatie die beschermd blijft." Zijn collega Virginijus Sinkevičius, vicevoorzitter van de transportcommissie en een van de onderhandelaars namens het Parlement, zei het compacter: "Vandaag levert Europa iets op voor luchtreizigers." Dat Brussel dit jaar op meerdere fronten de regels voor reizigers herschrijft, merk je trouwens ook aan de grens: lees ons artikel over de nieuwe vingerafdrukscans bij EU-grenscontrole als je daar nog niets over wist.
De drie-uursgrens blijft gewoon overeind
Het felste gevecht ging over één getal. De lidstaten wilden de compensatiegrens optrekken naar vier tot zes uur vertraging, afhankelijk van de afstand van je vlucht. Het Parlement hield voet bij stuk. Al bij zijn positie van 21 januari 2026, aangenomen met 632 stemmen voor, 15 tegen en 9 onthoudingen, schreef het in zijn eigen persbericht dat reizigers recht moeten houden op compensatie bij meer dan drie uur vertraging, bij annulering of als je geweigerd wordt aan boord. Rapporteur Andrey Novakov verwoordde het zo: "Ons uitgangspunt is duidelijk: we zijn vastbesloten de rechten van luchtreizigers te verbeteren, niet uit te hollen." Die inzet heeft standgehouden. In de tekst die nu is goedgekeurd blijft de drie-uursgrens overeind, en blijven ook de bedragen van 250, 400 en 600 euro gewoon gelden, afhankelijk van hoe lang je vlucht is.
Wat er wel verandert voor jou
Compensatie blijft dus grotendeels hetzelfde, maar rond de rest van je vliegreis verandert wel het een en ander. Ouders en begeleiders van kinderen onder de 14 jaar betalen straks niets meer om naast hun kind te zitten, iets waar maatschappijen nu nog 8 tot 15 euro per vliegsegment voor rekenen. Dezelfde bescherming geldt voor reizigers met een beperking en hun begeleiders. Maatschappijen mogen je ook niet langer laten betalen om een kleine spelfout in je naam te corrigeren, en een digitale instapkaart, of eentje die je na het inchecken alsnog aan de balie print, mag evenmin extra kosten. Verder moet de volledige prijs, inclusief eventuele bagagekosten, meteen bij het begin van het boekingsproces zichtbaar zijn in plaats van pas bij de betaalpagina op te duiken. Ook de no-show clausule wordt beperkt: een maatschappij kan je hele ticket straks niet meer annuleren alleen omdat je de heenreis hebt gemist.
Je handbagage wordt niet overal gratis
Tijdens de onderhandelingen circuleerde een plan voor een verplicht gratis handbagagestuk van 55 bij 40 bij 20 centimeter en 7 kilo. Dat voorstel is uit de definitieve tekst gehaald. Afmetingen en gewicht van het bagagestuk dat wel standaard inbegrepen is, bepaalt elke maatschappij nog altijd zelf, en budgetmaatschappijen mogen voor een extra trolleytas naast je persoonlijke tas blijven rekenen. Wil je precies weten wat er dit jaar al verandert aan de bagageregels in de praktijk, lees dan ons artikel over gratis handbagage in 2027. Dat traject loopt deels gelijk op met deze herziening, maar het gaat om een formeel gescheiden dossier.
Wanneer je hier echt iets van merkt
Met de goedkeuring van 7 juli 2026 heeft het Parlement de tekst definitief aangenomen, maar daarmee is ze nog niet van kracht. De voorzitter van het Parlement moet de wet nog ondertekenen samen met de voorzitter van de Raad, waarna de tekst gepubliceerd wordt in het Publicatieblad van de Europese Unie. Pas een jaar na die publicatie gaan de nieuwe regels daadwerkelijk gelden. Boek je dus deze winter of komende zomer een vlucht, dan val je nog gewoon onder de huidige regels, inclusief de drie-uursgrens die toch al overeind blijft.
Dit kun je nu al doen bij een vertraagde vlucht
Tot die tijd verandert er voor jou in de praktijk weinig, en dat is maar goed ook, want de huidige regels geven je nu al meer rechten dan veel reizigers denken. Bij drie uur of meer vertraging op je eindbestemming kun je vandaag al compensatie claimen, tenzij de maatschappij aantoont dat buitengewone omstandigheden de oorzaak waren, zoals noodweer of een staking van de luchtverkeersleiding. Bewaar daarom je boardingpass en elk bericht van de maatschappij over de vertraging, en claim eerst rechtstreeks bij de maatschappij zelf voordat je naar een claimbureau stapt dat een flink deel van je compensatie inhoudt. Check voor vertrek ook meteen wat je reisverzekering eigenlijk wel en niet dekt, want compensatie voor vertraging en een vergoeding van je reisverzekering zijn twee aparte zaken die je meestal los van elkaar moet aanvragen.